Da la tribuna sin il monitur: RTS dat ina segunda vita a projects da teater
Il project «De la scène à l’écran» adattescha producziuns da tribuna per il monitur. RTS promova cun quel la lavur da teater da la Svizra romanda, gida da render la cultura accessibla ad in public pli vast e da crear in dialog davart temas socials. In exempel per quest engaschi è il film «Dans la jungle d’Emilienne» davart ina giuvna cun autissem.
«Senza quest’iniziativa na dessi betg quest gener da film», è persvasa Laure Donzé. Ella è la reschissura dal toc da teater «Lion ascendant Canard» che raquinta l’istorgia dals geniturs d’ina giuvna autistica e ch’è vegnì represchentà dal 2021 fin il 2025 sin tribunas en la Svizra franzosa. L’iniziativa ch’ella pledenta: «De la scène à l’écran». Sia finamira è d’adattar producziuns da tribuna per il monitur, pia teater, saut, circus, gieu da marionettas, pantomima e magia. Quai è era succedì cun il toc da Laure Donzé. Il resultat è il film documentar «Dans la jungle d’Émilienne» che ha festivà premiera il 2025. L’exempel mussa l’idea dal project «De la scène à l’écran»: Las producziuns da tribuna na vegnan betg simplamain filmadas. Ellas vegnan reinventadas per il monitur cun duvrar las pussaivladads specificas da la lingua cinematografica. Uschia sa focussescha il film documentar «Dans la jungle d’Émilienne» sin il mintgadi da la giuvna. El mussa aspects da l’autissem or da sia perspectiva directa, per exempel cun scenas ch’ella ha filmà sezza. Auter ch’en il toc da teater na stattan qua betg pli ils geniturs en il center.
Las producziuns da tribuna daventan pli accessiblas
«De la scène à l’écran» – translatà «Da la tribuna sin il monitur» – è in’iniziativa da RTS, da la Federaziun Auturas ed Auturs da la Svizra, da la fundaziun da cultura «Suissimage» e da l’Associaziun per la producziun audiovisuala da la Svizra franzosa. Dapi sia fundaziun il 2019 sustegna l’iniziativa mintg’onn l’adattaziun da circa tschintg producziuns da tribuna. Uschia gida ella fermamain a far enconuschenta la lavur da teater svizra contemporana ad in public pli vast. Il teater pledentia in public restrenschì, declera Laure Donzé. «In film percunter vegn direct en las stivas respectivamain sin ils moniturs e cuntanscha uschia bler dapli umans.»
Laure Donzé, la reschissura dal toc «Lion ascendant Canard».
Vincent Muller
Questa finamira da superar ils cunfins da l’art teatral stat en il center da l’iniziativa. «Mai ha interessà dad ir cun il teater ordaifer il teater», di Elena Avdija, la reschissura da «Dans la jungle d’Émilienne».
Elena Avdija, reschissura dal film documentar «Dans la jungle d’Émilienne».
mad
La memoria dals eveniments da teater
La plivalur dal project «De la scène à l’écran» surpassa la democratisaziun culturala, ella cumpiglia er ina dimensiun istoric-culturala: Ils films èn ina sort archiv da la lavur da teater svizra contemporana.
«Els documenteschan las dumondas che occupan nossa societad durant in temp determinà. E la moda e maniera co che las artistas ed ils artists han elavurà ellas», di Elena Avdija. Da questa opiniun è era Christine Salvadé, manadra da la redacziun da cultura da RTS: «Sch’ins guarda oz l’entira collecziun, è quai ina sort da memoria dals eveniments da teater dals ultims onns.»
Christine Salvadé, manadra da la redacziun da cultura da RTS.
RTS
«Quai che fa interessant il project è l’inscunter da dus munds»
Co che la reschissura da teater Laure Donzé di, permetta «De la scène à l’écran» da repensar in’ovra da tribuna en ina lingua audiovisuala. «Quai che fa interessant quest project è ch’el promova l’inscunter da dus munds ch’entran uschiglio darar en in dialog: l’art figurativ e l’audiovisual», cumplettescha la producenta Sophie Martin-Achard.
Sophie Martin-Achard, manadra da producziun da Point Prod.
Raphael Harari
Ultra da quai porscha il film al public ina dimensiun narrativa ch’il teater na po betg. «In toc da teater è sfurzadamain construì e coreografà. Il film documentar percunter permetta da suandar il ritmus effectiv d’ina persuna», declera la reschissura Elena Avdija.
Render accessibels ils munds da viver
Laure Donzé, la creadra dal toc da teater oriund ed a medem temp la mamma dad Émilienne, appreziescha la nova perspectiva ch’il film avra. Il teater saja vegnì represchentà durant quatter onns, Émilienne saja en il fratemp maiorenna ed i saja perquai mo natiral che l’aventura sin tribuna saja ida a fin.
«Il film pussibilitescha ussa da conservar in fastiz da quest project.» Il format porscha ultra da quai anc dapli pussaivladads: L’ovra è vegnida represchentada tranter auter als Dis da film a Soloturn u al festival inclusiv «Entre deux… Cannes» ed ha uschia rendì accessibel il mund da viver da la matta ad in public anc pli vast ed animà a discussiuns. Laure Donzé sa legra: «Quest film documentar ha pussibilità ina visibladad ch’il toc da teater sulet n’avess mai pudì cuntanscher.»
Lucie Donzé, october 2026
